Üretim Hattı Simülasyonu
Modül 7'yi kapayan derin dalış — yıllık üretim planlama oyunu.
Önkoşul
Bu bölümde öğreneceklerin
- Modül 7'nin 7 bölümünü tek bir yıllık üretim planına bağla
- WIP (Work In Progress) ve schedule yönetimini açıkla
- Bottleneck analizi ve kapasite optimizasyon yap
- Maliyet ve zaman trade-off'ları söyle
- Modül 8 (bağlam) için hazırlık yap
Açılış: Modül 7'nin Tüm Hattı
Modül 7’de 7 bölüm: temizoda → wafer journey → TSMC → UNAM → mini-fab → test → paketleme. Bu bölüm hepsini tek yıllık üretim planı ile birleştirir.
Senaryo: 2027 yılı SIDRA üretim planlaması.
Sezgi: Yıllık 100K Üretim
Yıl başı: hedef 100K çip.
↓ Tedarikçi siparişler (TSMC, malzeme).
↓ Atölye + mini-fab kapasite reserve.
↓ Aylık 8K çip akışı.
↓ Yıl sonu: 100K çip sevkiyat.Tüm Modül 7 birleştir.
Formalizm: Yıllık Plan
Tedarik zinciri:
| Kalem | Tedarikçi | Yıllık miktar |
|---|---|---|
| TSMC wafer | TSMC Tayvan | 4000 wafer |
| HfO₂ precursor | Sigma-Aldrich | 200 L |
| Cu sputter target | Materion | 50 kg |
| Photoresist | DOW | 100 L |
| Slurry (CMP) | Cabot | 500 L |
| BGA balls | Heraeus | 200K paket worth |
Tedarikçi schedule: 3-6 ay önce sipariş.
Üretim akışı (aylık):
- TSMC sipariş: 350 wafer (12 ay teslim).
- UNAM 350 wafer/ay = 80 wafer/hafta.
- Test + dicing: 350 × 0.95 = 333 wafer.
- Paketleme: 333 × 28 die × 0.95 = 8855 paket.
- Sistem test: 8855 × 0.95 = 8412 çip ay.
- Yıllık: 8412 × 12 = 100K çip.
WIP (Work In Progress):
12 hafta cycle → her an 12 haftalık × 80 wafer/hafta = ~1000 wafer in-progress (farklı aşamalar).
Bottleneck analizi:
| Aşama | Kapasite | Kullanım |
|---|---|---|
| TSMC | 350 wafer/ay (sipariş) | %100 (hedef) |
| UNAM ALD | 100 wafer/ay (2 reactor) | %350 → bottleneck |
| UNAM DUV | 200 wafer/ay (1 stepper) | %175 → bottleneck |
| Test ATE | 1000 wafer/ay | %35 |
| Paketleme | 500 paket/gün | %60 |
UNAM ALD + DUV → bottleneck. Yatırım gerekli:
- 2 ek ALD reactor: $1M.
- 1 ek DUV stepper: $5M.
- Total $6M ile bottleneck çözülür.
Maliyet/çip:
- TSMC wafer: 36.
- UNAM BEOL: $20.
- Test: $10.
- Paketleme: $50.
- Lojistik: $5.
- Sabit (personel, bina): 12.
- Margin: $50.
- Müşteri fiyat: $183.
100K çip × 18.3M/yıl gelir**. UNAM atölye için iyi gelir.
Schedule:
Ocak 2027: TSMC sipariş #1 (Şubat üretim için).
Şubat: TSMC üretim başlar.
Mart: TSMC wafer #1 teslim. UNAM BEOL başlar.
Nisan: UNAM tamamlar. Test.
Mayıs: Tayvan paketleme.
Haziran: Türkiye sistem test. İlk 8K çip sevkiyat.
...
Aralık: 100K çip toplam sevkiyat.Sürekli pipeline. Aralık ayı Ocak ayı planlamasını yapmalı.
Risk yönetimi:
| Risk | Olasılık | Etki | Önlem |
|---|---|---|---|
| TSMC kapasite yok | %20 | Tüm üretim durur | Samsung backup |
| UNAM ekipman fail | %10 | 1 ay yavaşlama | Yedek parça stok |
| Tayvan lojistik | %5 | 2 hafta gecikme | Stok buffer |
| Yield düşüş | %15 | Çıktı azalır | Süreç iyileştir |
| Pazar talep yok | %10 | Stok birikim | Esnek üretim |
Toplam risk: yıllık %5-10 üretim kayıp tahmin.
Kapasite büyüme planı:
Yıl 1 (2027): 100K çip. UNAM kapasite limit. Yıl 2 (2028): 200K çip. UNAM 2× büyüme. Yıl 3 (2029): 500K çip. Mini-fab pilot. Yıl 4 (2030): 1M çip. Mini-fab seri (Y10 nesil). Yıl 5 (2031): 5M çip. Y10 olgun.
Personel ihtiyaç:
- 2027: 17 (UNAM).
- 2028: 30.
- 2029: 60 (mini-fab transition).
- 2030: 95 (mini-fab dolu).
- 2031: 120.
Türk mühendislik üniversitelerinden mezun → istihdam.
Y10+ stratejik vizyon:
2030 sonrası Y10 mini-fab → 1M çip/yıl. SIDRA Türkiye’nin yarı iletken ekosisteminin omurgası.
Y100 (2035) tam fab → 10M çip/yıl. Küresel pazara giriş.
Modül 7 bağlantısı:
Modül 8 (Bağlam ve Gelecek) bu üretim altyapısının jeopolitik, etik, vizyon boyutunu açar. Yarı iletken endüstrisi salt teknik değil; politik, ekonomik, sosyal bağlamlar.
Deney: 2027 Aylık Plan
Ocak 2027:
- Tedarikçi siparişler.
- Personel eğitim.
Şubat-Mayıs:
- Pilot pipeline çalışır. İlk 5K çip.
Haziran-Aralık:
- Tam üretim. Aylık 8-10K.
Toplam 2027: 100K çip ✓.
Gelir: 5M. Yatırım geri ödeme: UNAM 5M = 1 yıl.
Sonuç: Y1 üretim ekonomik mantıklı. Y10 mini-fab geçişi gerekçeli.
Modül 7 Kapanış Sınavı
Bütünleştirici Laboratuvar: 2030 Y10 Üretim Senaryosu
Sen SIDRA Y10 mini-fab müdürüsün. 2030 yılı planla.
Hedef: 1M çip/yıl.
Plan:
(a) Tedarikçi: TSMC 14 nm wafer 36K wafer/yıl × 180M tedarik. (b) Mini-fab kapasite: 100 wafer/gün = 25K wafer/yıl. Kapasite yetmez (36K vs 25K). UNAM ek 11K? Veya Y10 die boyutu küçült. (c) Test, paketleme yerli (BİLGEM ortak). (d) Personel: 95 kişi (Modül 7.5). (e) Gelir: 1M × 500M. Kar: 200M (tedarik + opex) = $300M/yıl. Mükemmel.
Sonuç: Y10 yıllık $300M kar potansiyeli. Türkiye’nin yarı iletken endüstrisinin temeli.
Modül 7 Özet Kartı
8 bölümde gördüklerimiz:
- 7.1 Temizoda + ISO sınıfları.
- 7.2 Wafer 3 ay yolculuğu.
- 7.3 TSMC MPW.
- 7.4 UNAM BEOL.
- 7.5 METU CMP mini-fab.
- 7.6 Test + karakterizasyon.
- 7.7 FC-BGA paketleme.
- 7.8 Üretim hattı sim (bu).
Modül 7 mesajı: SIDRA Y1 hibrit (TSMC + UNAM + Tayvan). Y10 yerli mini-fab. Y100 tam fab. Türkiye yarı iletken bağımsızlığı yolu.
Vizyon: Üretimden Bağlama
Modül 7 üretim. Modül 8 (Bağlam): bu üretim niye, kim için, nereye gidiyor?
- Jeopolitik (ABD-Çin yarı iletken savaşı).
- Türkiye stratejik konum.
- Etik (sorumlu hızlanma).
- Y100 fotonik vizyon.
- Senin yerin.
5 bölüm sonra SIDRA Atölye eğitim platformu tamamlanır.
Daha İleri
- Bir sonraki modül: 🚧 8.1 · AI Çip Rekabeti — Yakında
- Önceki: 7.7 — Paketleme — FC-BGA
- Modül 6 özet: 6.10 — Üretim Yığını Lab.
- Üretim yönetimi: klasik endüstri (Goldratt The Goal, Toyota Production System).